Piriformis Sendromu mu, Bel Fıtığı mı?

Kalçadan bacağa yayılan ağrıyla gelen danışanların önemli bir bölümü "bel fıtığım var" diyerek başlar. Oysa aynı ağrı deseni piriformis sendromundan da kaynaklanabilir ve iki tablonun tedavisi farklıdır.

Piriformis kası nerede?

Piriformis, kalçanın derininde yer alan küçük ama önemli bir kastır. Siyatik sinir bu kasın hemen altından — bazı kişilerde tam içinden — geçer. Kas gerginleştiğinde ya da spazma girdiğinde sinire baskı yapabilir.

İki tabloyu ayıran işaretler

Ağrının başladığı yer. Fıtıkta ağrı genellikle belde başlayıp aşağı iner. Piriformiste bel ağrısız olabilir; ağrı doğrudan kalçanın derininde başlar.

Oturma. Piriformiste sert zeminde oturmak ağrıyı belirgin artırır. Kişi çoğu zaman tek kalçasına yaslanarak oturur.

Öksürme ve ıkınma. Fıtıkta ağrıyı artırır, piriformiste genellikle etkilemez.

Öne eğilme. Fıtıkta çoğunlukla ağrıyı artırır; piriformiste belirgin bir değişiklik olmayabilir.

Uyuşma deseni. Fıtıkta uyuşma belirli bir sinir kökünün alanına oturur ve ayağa kadar iner. Piriformiste daha yaygın ve daha bulanıktır.

Bunlar yol gösterir ama tek başına yeterli değildir. Değerlendirmede kalça iç rotasyon testleri, düz bacak kaldırma, refleks ve kuvvet ölçümleri birlikte yorumlanır. İki tablo aynı kişide birlikte de bulunabilir.

Neden ayrım önemli?

Çünkü programlar farklıdır. Fıtıkta öne eğilmeyi azaltan, gövde stabilizasyonuna dayanan bir yaklaşım öne çıkar. Piriformiste ise kalça derin kaslarının gevşetilmesi, kalça hareket açıklığının kazanılması ve kalça abduktörlerinin kuvvetlendirilmesi merkezdedir.

Yanlış teşhisle ilerleyen bir program, aylarca doğru gibi görünen ama ağrıyı geçirmeyen bir çalışmaya dönüşür.

Piriformis sendromunda ne uygulanır?

• Kalça derin kaslarına manuel terapi ve yumuşak doku teknikleri
• Piriformis ve kalça çevresi germe çalışmaları
• Kalça abduktör ve ekstansörlerinin kuvvetlendirilmesi
• Oturma düzeni: sert zeminde uzun oturmanın kırılması, cüzdanı arka cepten çıkarmak gibi küçük ama etkili değişiklikler
• Kademeli yürüyüş programı

Ne kadar sürer?

Şikayetin süresine ve kalça çevresi kuvvetine göre değişir. Kısa süredir devam eden tablolarda ilerleme genellikle hızlıdır; aylardır süren olgularda kuvvet bileşeninin tamamlanması gerekir.

Fzt. Aydın Ali kalça ve bacak ağrılarında önce ayrımı yapar, programı ancak ondan sonra kurar.